Van de lokale supermarkt tot de sociale kruidenier. In de derde aflevering van Veurne Vandaag staat iDance Radio stil bij Foodsavers Westhoek, het regionale initiatief dat voedseloverschotten ophaalt en verdeelt onder organisaties die mensen in armoede ondersteunen. Veurne stond mee aan de wieg van die samenwerking.
Wat gebeurt er met voeding die een winkel over heeft en die nog geschikt is voor consumptie? In de Westhoek kan ze via Foodsavers Westhoek een tweede bestemming krijgen. Het initiatief haalt voedseloverschotten op bij lokale handelaars en supermarkten en brengt ze naar organisaties die aan voedselhulp doen. Daardoor krijgt voedsel dat anders verloren dreigt te gaan alsnog een plek in een voedselpakket of in het aanbod van een sociale kruidenier.
Waarom samenwerken over de gemeentegrenzen heen?
Lokale handelaars die met overschotten zitten, vinden soms zelf de weg naar een voedselhulporganisatie. Zo’n rechtstreekse schenking vraagt wel dat de hoeveelheid, het aanbod en het moment van afhalen passen bij wat die organisatie aankan. Zeker bij verse producten telt de tijd. Een schenking moet snel opgehaald worden en terechtkomen bij een organisatie die ze tijdig kan verdelen.
Uit die praktische uitdagingen groeide Foodsavers Westhoek. Veurne legde samen met Alveringem, De Panne, Diksmuide, Koekelare, Koksijde en Nieuwpoort de basis voor het sociaal distributieplatform. Sinds 15 juni 2020 worden er op werkdagen overschotten opgehaald. De regionale samenwerking maakt het mogelijk om schenkingen te bundelen en de verdeling over meerdere voedselhulporganisaties af te stemmen.

Van ophaling tot voedselhulp
Voor een handelaar begint het bij producten die overblijven en nog kunnen worden geschonken. Voor Foodsavers begint daarna het logistieke werk. Leerwerknemers halen de schenkingen op, helpen bij het sorteren en brengen de producten naar voedselhulporganisaties. Het jaarverslag over 2022 noemt groenten en fruit, zuivel en graan- en aardappelproducten als de drie grootste productgroepen in de toenmalige ophalingen. Dat geeft een beeld van het soort voeding dat via het platform een tweede bestemming kan krijgen.
De plaatselijke organisaties zorgen voor de laatste stap. Via onder meer sociale kruideniers en verenigingen die voedselpakketten verdelen, komen de producten terecht bij mensen die voedselhulp nodig hebben. Het platform verzorgt de aanvoer, terwijl de lokale partners de verdeling organiseren. In 2023 haalde Foodsavers Westhoek volgens DVV Westhoek ongeveer 128 ton voedseloverschotten op voor herverdeling.

Hoe Veurne schenkingen deelt met de regio
Een voorbeeld uit Veurne toont hoe de samenwerking in de praktijk werkt. In het jaarverslag over 2022 beschrijft DVV Westhoek hoe vzw Netzak bij Veurnse supermarkten op een bepaald moment meer voedseloverschotten ophaalde dan de vereniging via haar eigen voedselbedeling kon verdelen. Netzak gaf een deel van die producten door aan Foodsavers Westhoek. Het platform kon de schenking zo ook bij andere organisaties in de regio laten terechtkomen.
Voor een lokale vereniging kan het beschikbare aanbod van week tot week verschillen. Het Veurnse voorbeeld laat zien wat een regionaal netwerk op zo’n moment kan opvangen. Een grote schenking hoeft niet binnen één gemeente verdeeld te worden. Door ze te delen, kunnen ook voedselhulporganisaties elders in de Westhoek hun aanbod aanvullen.

Werkervaring achter de schermen
Foodsavers Westhoek koppelt de dagelijkse voedselophaling aan sociale tewerkstelling. Leerwerknemers doen ervaring op als chauffeur of sorteerder. Die functies maken deel uit van de dagelijkse werking. Schenkingen moeten worden opgehaald, producten moeten worden gesorteerd en leveringen moeten bij de juiste organisatie aankomen. De medewerkers bouwen zo werkervaring op in een logistieke omgeving, terwijl ze mee zorgen voor de bevoorrading van lokale voedselhulporganisaties.
Voor Veurne maakt Foodsavers Westhoek zichtbaar hoeveel samenwerking er achter een voedselschenking schuilgaat. Het begint bij een handelaar die producten beschikbaar stelt. Daarna volgen de ophaling, de sortering en de levering. Pas dan kan een lokale organisatie de producten verdelen. Op die manier krijgt voedsel dat anders verloren dreigt te gaan een bestemming dicht bij huis.
De derde aflevering van Veurne Vandaag over Foodsavers Westhoek is op dinsdag 24 november 2026 te horen op iDance Radio na het radionieuws van 12:00 en heruitzending woensdag 25 november 2026 na het radionieuws van 18:00.