VEURNE - Wat doe je wanneer iemand plotseling in elkaar zakt en niet meer normaal ademt? Voor veel mensen is dat een angstaanjagende situatie. Maar ook jongeren kunnen het verschil maken tussen leven en dood. Op campus Annuntiata leren leerlingen van de eerste graad hoe ze moeten reageren bij een hartstilstand. Met het internationale project ‘Kids Save Lives’ wil de school jongeren niet alleen levensreddende vaardigheden bijbrengen, maar hen ook het vertrouwen geven om daadwerkelijk in actie te komen wanneer elke seconde telt.
Elke seconde telt bij een hartstilstand
Een hartstilstand kan iedereen overkomen. Thuis, op school, tijdens het sporten of gewoon op straat. Wanneer het hart plotseling stopt met het rondpompen van bloed, is snel handelen van levensbelang. Hoe langer het duurt voordat iemand begint met reanimeren, hoe kleiner de overlevingskansen worden.
Toch weten heel wat mensen niet hoe ze in zo'n situatie moeten reageren. Angst om iets verkeerd te doen, onzekerheid en een gebrek aan praktische ervaring kunnen ervoor zorgen dat kostbare tijd verloren gaat.
Daar wil campus Annuntiata verandering in brengen.
De school organiseert tweejaarlijks reanimatiesessies voor alle leerlingen van de eerste graad. Tijdens deze opleidingen ontdekken jongeren dat levens redden niet uitsluitend is weggelegd voor artsen, verpleegkundigen of andere professionele hulpverleners.
Ook zij kunnen een cruciale rol spelen.
‘Kids Save Lives’: jongeren voorbereiden om levens te redden
De opleidingen maken deel uit van Kids Save Lives, een internationaal initiatief dat ondersteund wordt door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).
Het project vertrekt vanuit een eenvoudige maar bijzonder belangrijke gedachte: hoe vroeger kinderen en jongeren leren reanimeren, hoe groter de kans dat ze later daadwerkelijk zullen ingrijpen wanneer iemand in levensgevaar verkeert.
Op campus Annuntiata krijgen alle leerlingen van de eerste graad daarom een interactieve opleiding van twee lesuren. Daarbij komen de basisprincipes van reanimatie en Basic Life Support (BLS) aan bod.
De sessies worden begeleid door een team van professionele hulpverleners onder leiding van spoedarts Jan Devloo. Het begeleidingsteam bestaat onder meer uit urgentieartsen in opleiding, spoedverpleegkundigen, brandweermannen en redders.
Dankzij hun praktijkervaring krijgen de leerlingen niet alleen theoretische uitleg, maar ook concrete inzichten in hoe levensreddende hulpverlening in de praktijk verloopt.
Van theorie naar praktijk: zelf leren reanimeren
Tijdens de opleiding blijven de leerlingen niet gewoon op hun stoel zitten. Integendeel: zelf oefenen vormt een essentieel onderdeel van het project.
Onder begeleiding van ervaren hulpverleners doorlopen de jongeren verschillende stappen die belangrijk zijn wanneer iemand in nood verkeert.
Ze leren onder meer hoe ze kunnen nagaan of iemand nog reageert, hoe ze hulp moeten inschakelen en hoe ze een reanimatie kunnen starten.
Daarnaast oefenen ze hartmassage en beademing op speciale reanimatiepoppen. Ook het gebruik van een automatische externe defibrillator, beter bekend als een AED, wordt aangeleerd.
Een AED is een toestel dat het hartritme analyseert en, wanneer nodig, een elektrische schok kan toedienen. Het toestel geeft gesproken instructies die de hulpverlener stap voor stap begeleiden.
Door deze handelingen zelf uit te voeren, krijgen leerlingen de kans om vertrouwd te raken met technieken die ze hopelijk nooit nodig zullen hebben, maar waarmee ze in een noodsituatie wel een mensenleven kunnen helpen redden.
Françoise Marvellie: “Hoe vroeger jongeren ermee kennismaken, hoe gemakkelijker ze ermee aan de slag gaan”
iDance Radio sprak met Françoise Marvellie van campus Annuntiata over het belang van deze reanimatieopleidingen.
Volgens haar is het essentieel dat jongeren al vanaf de eerste graad kennismaken met levensreddend handelen.
“We vinden het belangrijk dat leerlingen in de eerste graad al kennismaken met het reanimeren, omdat wetenschappelijk bewezen is dat hoe jonger men daarmee in contact komt, hoe gemakkelijker men daar ook mee aan de slag gaat.”
De school wil met het project vooral bereiken dat leerlingen niet machteloos blijven toekijken wanneer zich een noodsituatie voordoet.
Hoe meer jongeren weten wat ze moeten doen, hoe groter de kans dat iemand snel geholpen wordt.
Françoise Marvellie benadrukt dat alle leerlingen van de eerste graad aan de sessies deelnemen en zelf de kans krijgen om met de oefenpoppen aan de slag te gaan.
Het gaat dus niet om een vrijblijvende demonstratie, maar om een praktijkgerichte opleiding waarin iedere leerling actief betrokken wordt.
Zelfvertrouwen is minstens even belangrijk als kennis
Een van de belangrijkste doelstellingen van Kids Save Lives is het wegnemen van de angst om te helpen.
Want weten hoe reanimatie werkt, is één ding. In een echte noodsituatie ook daadwerkelijk durven handelen, is minstens even belangrijk.
Tijdens het interview met iDance Radio legt Françoise Marvellie uit dat de school merkt dat leerlingen dankzij de opleidingen meer vertrouwd raken met levensreddende handelingen.
Ze ontwikkelen het vertrouwen om bij een noodsituatie niet zomaar af te wachten, maar te kijken hoe ze iemand kunnen helpen.
Een boodschap die tijdens de sessies telkens opnieuw terugkomt, is bijzonder duidelijk:
“Het is beter om iets te doen dan om niets te doen.”
Daarmee willen de begeleiders jongeren aanmoedigen om verantwoordelijkheid te nemen en niet te verlammen door onzekerheid.
Uiteraard blijft het belangrijk om de juiste stappen te volgen, de eigen veiligheid te bewaken en de instructies van de hulpdiensten op te volgen. Maar de centrale boodschap is dat niemand zich machteloos hoeft te voelen.
Door te oefenen in een veilige leeromgeving krijgen leerlingen de kans om fouten te maken, vragen te stellen en hun vaardigheden stap voor stap te verbeteren.
Jongeren tussen 12 en 18 jaar leren bijzonder snel
De keuze om reanimatie al op jonge leeftijd aan te leren, is niet toevallig.
Volgens de informatie die campus Annuntiata over het project verspreidde, tonen studies aan dat jongeren tussen 12 en 18 jaar bijzonder ontvankelijk zijn voor het aanleren van reanimatietechnieken.
Vaardigheden die op jonge leeftijd worden aangeleerd, kunnen bovendien lange tijd behouden blijven, zeker wanneer ze regelmatig worden opgefrist.
Maar de impact van het project reikt verder dan de schoolmuren.
Leerlingen nemen hun ervaringen mee naar huis en vertellen aan ouders, familieleden en vrienden wat ze hebben geleerd.
Zo kunnen ook mensen die zelf niet aan de opleiding deelnemen, bewuster worden van het belang van reanimatie en snel ingrijpen bij een hartstilstand.
Op die manier ontstaat een waardevol sneeuwbaleffect: jongeren leren levens redden en helpen tegelijkertijd om de kennis over reanimatie verder te verspreiden.
Reanimatie blijft ook in de volgende schooljaren op het programma
Een eenmalige opleiding is een belangrijke eerste stap, maar regelmatig oefenen blijft noodzakelijk.
Daarom voorziet campus Annuntiata ook tijdens de daaropvolgende schooljaren herhalingssessies.
Die worden onder meer geïntegreerd in de lessen lichamelijke opvoeding.
In bepaalde studierichtingen maakt reanimatie bovendien deel uit van het reguliere leerplan.
Françoise Marvellie bevestigt dat tijdens het interview met iDance Radio:
“In de volgende schooljaren zijn er telkens nieuwe herhalingssessies in de lessen lichamelijke opvoeding.”
Op die manier wil de school vermijden dat de opgedane kennis verloren gaat.
Door de technieken regelmatig opnieuw te oefenen, kunnen leerlingen hun vaardigheden onderhouden en hun zelfvertrouwen verder versterken.
Het project wordt zo meer dan een afzonderlijke lesactiviteit: levensreddend handelen krijgt een blijvende plaats binnen de schoolopleiding.
Wat moet je doen wanneer iemand een hartstilstand krijgt?
De opleidingen op campus Annuntiata maken duidelijk hoe belangrijk het is dat zoveel mogelijk mensen de basisprincipes van reanimatie kennen.
Bij een vermoedelijke hartstilstand zijn enkele handelingen van cruciaal belang.
1. Controleer de veiligheid en het bewustzijn
Zorg dat de omgeving veilig is. Spreek de persoon aan en controleer of die reageert.
2. Controleer de ademhaling en bel 112
Open de luchtweg en controleer maximaal tien seconden of de persoon normaal ademt. Reageert de persoon niet en ademt die niet normaal? Bel onmiddellijk 112 of laat iemand anders bellen. Zet je telefoon op luidspreker en volg de instructies.
3. Start onmiddellijk met reanimeren
Geef borstcompressies in het midden van de borstkas, met een tempo van 100 tot 120 per minuut en een diepte van ongeveer 5 tot 6 centimeter bij volwassenen. Ben je opgeleid en kun je beademen, wissel dan 30 compressies af met 2 beademingen. Kun je niet beademen, blijf dan borstcompressies geven.
4. Gebruik een AED zodra die beschikbaar is
Laat iemand een AED halen zonder de reanimatie onnodig te onderbreken. Schakel het toestel in en volg de gesproken aanwijzingen.
5. Blijf helpen tot de hulpdiensten overnemen
Volg de aanwijzingen van de noodcentrale en ga door totdat professionele hulpverleners overnemen, de persoon duidelijke tekenen van leven vertoont of je niet meer verder kunt.
Deze algemene richtlijnen voor reanimatie bij volwassenen zijn aanvullende publieksinformatie en vervangen geen praktische opleiding. Bij kinderen en baby's gelden aangepaste technieken.
Een schoolproject met een grote maatschappelijke waarde
Met Kids Save Lives toont campus Annuntiata aan dat onderwijs verder gaat dan het overbrengen van theoretische kennis.
De school investeert ook in vaardigheden die buiten het klaslokaal van onschatbare waarde kunnen zijn.
Leerlingen leren verantwoordelijkheid opnemen, samenwerken, rustig blijven onder druk en hulp bieden aan anderen.
Bovendien laat het project zien hoe waardevol samenwerking tussen het onderwijs en professionele hulpverleners kan zijn.
De inzet van spoedartsen, verpleegkundigen, brandweermannen en redders zorgt ervoor dat jongeren rechtstreeks kunnen leren van mensen die dagelijks met noodsituaties worden geconfronteerd.
Hun ervaring maakt de opleiding tastbaar en geeft de leerlingen een realistisch beeld van wat levensreddend handelen betekent.
En misschien is dat wel de belangrijkste les van allemaal: je hoeft geen volwassene of professionele hulpverlener te zijn om het verschil te kunnen maken.
iDance Radio sprak met Françoise Marvellie
Voor iDance Radio lichtte Françoise Marvellie het initiatief uitgebreid toe. Tijdens het interview vertelde ze waarom de school zo sterk inzet op reanimatieonderwijs, hoe de praktijklessen verlopen en waarom het belangrijk is dat leerlingen hun kennis ook in latere schooljaren blijven onderhouden.
Het gesprek onderstreept vooral één centrale boodschap: jongeren moeten niet alleen weten hoe ze kunnen helpen, maar ook durven handelen wanneer iemand hun hulp nodig heeft.
Beluister het interview op iDance Radio
Françoise Marvellie over Kids Save Lives op campus Annuntiata.
Jong geleerd, levens gered
Het project Kids Save Lives bewijst dat levensreddende kennis niet ingewikkeld of onbereikbaar hoeft te zijn.
Door jongeren al vanaf de eerste graad te laten kennismaken met reanimatie, legt campus Annuntiata een belangrijke basis voor een generatie die beter voorbereid is om anderen te helpen.
Misschien zal een leerling de aangeleerde technieken nooit hoeven te gebruiken. Maar als zich ooit een noodsituatie voordoet, kan die kennis van onschatbare waarde blijken.
Want wanneer iemand een hartstilstand krijgt, telt niet alleen wat professionele hulpverleners doen zodra ze aankomen. Ook de eerste minuten, waarin omstaanders het verschil kunnen maken, zijn van levensbelang.
En precies daarom is de boodschap van Kids Save Lives zo krachtig: jong geleerd kan later levens redden.

